баарай
1
- эб
- Миигин ким таптаабыта баарай? Күндэ. Киһи-аймах олоҕун былаһыгар үлэһит дьон хаһан дэлэй аска-таҥаска олорбуттара баарай? А. Федоров. Сүрэх барахсан хаһан сымыйалаабыта, хаһан алҕаһаабыта баарай?С. Федоров
- Ыйытар дэгэтин сүтэрэн, ордук ылыннарыылаах дэгэттэнэр. Θ Может употребляться и без вопроса и приобретать оттенок убедительности. "Ону ким көрөн турбута баарай", - диэтэ киһим бөрүкү кыһаллыбатах намыын куолаһынан. Софр. Данилов. Урукку кэмҥэ соҕотох булчут сордоох хайаан ити курдук тэрийиэ, оҥоруо баарай. Н. Якутскай. Ону ким билиэ баарай. Н. Заболоцкай. Кини тугу-тугу оҥорботоҕо баарайГ. Колесов
- Күүһүрдэр интонацияланан ордук иэйиилээх дэгэттэнэр. Θ С восклицательной интонацией приобретает более яркий эмоциональный оттенок. Хаһан биһиги атыттары сирбэккэ эрэ кими хайҕаабыппыт баарай! Амма Аччыгыйа. Оо, кыыс оҕо килбик-кэмчиэ муҥутаан, уолу таптыырын-сөбүлүүрүн хаһан билиммитэ баарай! Н. Якутскай. Сир ийэ барахсантан хайа эгэлгэ, минньигэс быйаҥы киһи сатаан ылан туһамматаҕа баарай!Суорун Омоллоон
- Сорох этиилэргэ алы гыныы, көмүскэнии дэгэттэнэр. Θ В отдельных контекстах приобретает оттенок оправдания. Туох айдаанай, үүт сиргэ тохтубута баарай, торбос аһаатаҕа дии. С. Ефремов. Күүппүт киһитэ суоҕун хайыахпыт баарайА. Сыромятникова
2
- Наһаа күүркэтиилээх ыйытыы көмөтүнэн этиллэр хайааһыны (буоларын-буолбатын утары өттүнэн) бигэргэтиини көрдөрөр
Нууччалыы
- С помощью риторического вопроса выражает утверждение противоположного (отриц. или положительного) смысла названного действия
- Миигин ким таптаабыта баарай? Күндэ. Киһи-аймах олоҕун былаһыгар үлэһит дьон хаһан дэлэй аска-таҥаска олорбуттара баарай? А. Федоров. Сүрэх барахсан хаһан сымыйалаабыта, хаһан алҕаһаабыта баарай?С. Федоров
- Ыйытар дэгэтин сүтэрэн, ордук ылыннарыылаах дэгэттэнэр. Θ Может употребляться и без вопроса и приобретать оттенок убедительности. "Ону ким көрөн турбута баарай", - диэтэ киһим бөрүкү кыһаллыбатах намыын куолаһынан. Софр. Данилов. Урукку кэмҥэ соҕотох булчут сордоох хайаан ити курдук тэрийиэ, оҥоруо баарай. Н. Якутскай. Ону ким билиэ баарай. Н. Заболоцкай. Кини тугу-тугу оҥорботоҕо баарайГ. Колесов
- Күүһүрдэр интонацияланан ордук иэйиилээх дэгэттэнэр. Θ С восклицательной интонацией приобретает более яркий эмоциональный оттенок. Хаһан биһиги атыттары сирбэккэ эрэ кими хайҕаабыппыт баарай! Амма Аччыгыйа. Оо, кыыс оҕо килбик-кэмчиэ муҥутаан, уолу таптыырын-сөбүлүүрүн хаһан билиммитэ баарай! Н. Якутскай. Сир ийэ барахсантан хайа эгэлгэ, минньигэс быйаҥы киһи сатаан ылан туһамматаҕа баарай!Суорун Омоллоон
- Сорох этиилэргэ алы гыныы, көмүскэнии дэгэттэнэр. Θ В отдельных контекстах приобретает оттенок оправдания. Туох айдаанай, үүт сиргэ тохтубута баарай, торбос аһаатаҕа дии. С. Ефремов. Күүппүт киһитэ суоҕун хайыахпыт баарайА. Сыромятникова
3
- Кэлэр кэмнээх туохтуурдары кытта туттуллан, саҥарааччы иэйии дэгэттээх баҕарыытын көрдөрөр
Нууччалыы
- Употребляясь с глаголами будущего времени, выражает желание говорящего с эмоциональным оттенком
- Оо, кимнээх буоламмын, тыыннаах ордон, Сахам сиригэр тиийиэм баарай! Амма Аччыгыйа. Алтан түөстээх Далбарайдарын кытта хаамсан, Көрүлүөм-көччүйүөм, Көҥүлбүнэн тыыныам баарай!С. Зверев
4
- Саҥарааччы абаланыытын, муҥатыйыытын көрдөрөр
Нууччалыы
- Выражает сетование, негодование говорящего
- Буос бээгэй, эйигиттэн туох иэстэһиэ баарай! Амма Аччыгыйа. Көстүбэт уолун Тумсун тууһун Туох истиэ баарай?!! Адьарай уолун Айаҕын абатын Туох көрүө баарай?!! П. Ойуунускай. Муҥнаах оҕо төрөөн Муҥнаан эрэҕин ээ, тугу этиэм баарай!Н. Неустроев