быртах
1 · даҕааһын
- Киринэн-дьайынан, куһаҕанынан сутуйар, буортулуур кыахтаах
Нууччалыы
- Нечистый, грязный, поганый, скверный
- Быртах быһыы. Быртах тыл. Киһини итэҕэйбэт буолуу бу, дьиҥэр, киһи бэйэтин ис быртах өйө-санаата таһырдьа быгыалаан тахсыыта буолар. Р. Кулаковскай. Хаарты аата хаарты - быртах оонньуу, уонна эн мэлдьи сүүйтэрэҕин. “ХС”. Маҥнай тохтообут сирбит дьэ быртах сир, барыта уу уонна бадараан. Саллааттар с
2 · аат тыл
- суолт. Буортулуур, куһаҕаны оҥорор кыахтаах кир-дьай
Нууччалыы
- Грязь, нечисть, погань
- Баайдар сидьиҥҥэ силбээн, быртахха былаан Чэлкэҕинэн тибиирэллэрэ, Уонна кинилэр үөстэрин тартаран, Абааһылыы алларастыы күлэллэрэ. С. Данилов. Бүтүн аармыйа сэбин илдьэ иһэр эбиккин дии!!! Дьэ, оччоҕо биһиги ол-бу быртахтары кытары кэпсэтиэхпит. С. Никифоров. [Ап Чарай:] Ап төлөрүйдэ! Эмиэ көҥүл куйаара көтүөм, Сир үрдүгэр эмиэ сидьиҥи, Куһаҕаны, быртаҕы ыһыам! И. Гоголев. Тюрк. быртак, пыртак; монг. буртаг