ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

туохтуур, аат тыл

диэтэх

  • эб. Этиллэр предмети үрдэтэн, дэбдэтэн сыһыаннаһыыны (үгүстүк солб. аат. кытта тут-лар)

Нууччалыы

  • Выражает подчеркивание превосходства, возвышение говорящим предмета речи (преимущественно употр. с мест. ). [Ойуунускай] улам уоҕуран-күүһүрэн, уот курбуу тыллары дэхси-дэгэт түһэртээн, этэн-эпсэн киирэн барда эбээт, кини диэтэх уол оҕо барахсан
  • Амма Аччыгыйа. Харытыан Киппирийээнэбис бу уон үстээх уолуттан улуу-дьаалы бэйэтэ ааттаһардыы, көрдөһөрдүү туттара, кини диэтэх киһи Викторга өссө ньыла түһэ сылдьар курдуга. Л. Попов. Күтэр Кэбийэн кэбигирэттэ: Икки өттүнэн тибиирдэ  Манчаары от батаһы, Ол диэтэх сытыы кылыһыС. Данилов
  • Сирэй солбуйар аат бастакы сирэйин кытта бэйэни дэбдэтинии, хайҕаныы, ардыгар, киһиргээһин дэгэттэнэр. Θ С личными местоимениями первого лица имеет оттенок самовозвышения, самовосхваления, редко бахвальства. Өстөөх Билигин киирбит Бэстилиэнэй күүһүн Биһиги диэтэх дьон, кэннибитинэн чугуйбакка Кэйгэллээн иһиэххэ, Толлон турбукка Тоһута охсон иһиэххэ! Саха фольк. [Ньургун Боотур:] Мин диэтэх киһи истэн баран сытыахпын сатамматНьургун Боотур
  • Ардыгар бэйэлээх диэн эбиискэни кытта туттуллан суолтата ордук күүһүрэр. Θ Иногда, употребляясь с частицей бэйэлээх, приобретает нюанс усиления. Биһиги диэтэх бэйэлээхтэр, Билэр-көрөр муҥутааммыт, Орто туруу дойдуну Олоҕун булларбат буолуохпут дуо?П. Ойуунускай

«Д» буукуба