ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

суулаа

1 · туохтуур

  • туохт
  • Чааскылары, тэриэлкэлэри барытын холбуу биир ырбаахы тэллэҕэр суулаан бараллар. Амма Аччыгыйа. Маайа лэппиэскэ тоһута тутан кумааҕыга суулуур. Н. Якутскай. Ньукуулаах бэҕэһээ эт сиэбиттэрэ, кини биир кыра куһуогу ийэбэр диэн, өрбөххө суулаан кистэлэҥ муннугар ууран кэбиспитэВ. Гаврильева

2 · туохтуур

  • Тугу эмэ тас өттүттэн бүрүйэн баран көстүбэт гына сөрөө

Нууччалыы

  • Обёртывать что-л. чем-л. , заворачивать во что-л
  • Чааскылары, тэриэлкэлэри барытын холбуу биир ырбаахы тэллэҕэр суулаан бараллар. Амма Аччыгыйа. Маайа лэппиэскэ тоһута тутан кумааҕыга суулуур. Н. Якутскай. Ньукуулаах бэҕэһээ эт сиэбиттэрэ, кини биир кыра куһуогу ийэбэр диэн, өрбөххө суулаан кистэлэҥ муннугар ууран кэбиспитэВ. Гаврильева

3 · туохтуур

  • Тугу эмэ хас да хос бүк тут

Нууччалыы

  • Согнуть, сложить что-л. несколько раз
  • Киһитэ сиэбиттэн дьаптайа сууламмыт кумааҕыны ылан, оргууй аҕай бөппүрүөскэ сууланан, түү быыһынааҕы уоһугар кыбытта. А. Софронов. Арамаан кумаламмыт биэс сүүстээх харчыны ылан, ытыһынан имэрийэн тэнитэн баран, суулаан, кубараанньыгар угунна. Амма Аччыгыйа. Харайдаанап тэлэгирээмэни бэркэ сэрэнэн, түөрт муннуктуу суулаан, ырбаахытын сиэбигэр угунна. СофрДанилов

4 · туохтуур

  • Кими эмэ таҥаһынан эрийэн үллүй

Нууччалыы

  • Укутывать, заворачивать кого-л. во что-л. тёплым
  • Ороһостуба өрөбүлүгэр Дьөгүөрдээн оҕустаах кэлэн Микиитэни суорҕаҥҥа суулаан дьиэтигэр тиэйэн барда. Амма Аччыгыйа. Маппыры бөрө тириитэ суорҕаҥҥа суулаан, муус маҥан ат сыарҕатыгар олордон, Сипсики илдьэ барарыгар -- Балааҕыйа кылана-кылана эккирэтэн көрбүтэ. Л. Попов. Биир сылаас ириэһин күн -- Тыгырыана сукуйугар суулаан, эһэ оҕотун таһырдьа илдьэ таҕыстаБолот Боотур
  • Кыһыл оҕону таҥаска сөрөө. Θ Пеленать младенца. Таҥаһынан барытынан Оҕолорун суулуу букунайар. С. Данилов. Оһох аттыгар ыйанан турар кураанах бөлүөҥкэнэн оҕону суулуур. Н. Якутскай. Ааныска оҕото төрөөтөҕүнэ хайдах эмтэриэҕин, суулуоҕун санаатаКүрүлгэн

5 · туохтуур

  • Оһох эбэтэр кутаа кыһыл чоҕун чөмөхтөөн баран күлүнэн көм

Нууччалыы

  • Засыпать золой собранные в кучу красные угли в печке или на костре. [Чурумчуку] аһаан бүтэн, уоһун соттон, Уотун суулуу турбута
  • Эллэй. Биһиги аһаан-сиэн бүппүппүт. Лааһар уотун суулаабыта, ордубут чэйинэн саба куппута. Далан. Кээтиис -- уотун суулаан баран, кыысчаанын көтөҕөн тахсан бардаАйталын

6 · туохтуур

  • Күрэхтэһиигэ, оонньууга кими эмэ чэпчэкитик кыай-хот, улаханнык баһый

Нууччалыы

  • Легко победить кого-л. в соревновании, в состязании
  • Маастар И. Никифоров -- кэлин түөрт туурга көрсүбүт дьоннорун барыларын "суулаата""Кыым"
  • Тугу эмэ ситиһиилээхтик, кыайан-хотон түмүктээ. Θ Успешно завершить что-л. Бүтэрбит саҕана көрсүһүүлэрин түргэн үлүгэрдик "суулаан" кэбиспит прозаиктарбыт киирэн кэллилэрС. Руфов

7 · этии

  • Cолкоҕо суулаа – наһаа маанытык таҥыннар Миэхэ кэргэн буол, көмүскэ көмүөм, солкоҕо суулуом. Н. Якутскай. Сутуруккун суулаа (суулуу тут) – кими эмэ охсоору, кырбаары илиигин сутуруктуу тут. Θ Сжать пальцы в кулак с намерением ударить, побить кого-л. [Хабырыыс] тарбахтара ыалдьыар диэри сутуругун ыга суулаата, ойууну охсуох курдук утары атыллаата. И. Гоголев. Черов сиэркилэтиттэн тэйбэтэ. Көрүнэ-көрүнэ, арыт сутуругун суулуу тутан, соҕотох тарбаҕын эрэ чороччу тутан, салгыны кэйиэлээн ылар. С. Дадаскинов. Сутурукпун суулуу туппаппын, Ол иһин үгүс дьон доҕоробун, Ол иһин өстөөҕө суох ыччаппын. Агидель к. Суулуу тутан – биир-биир ырытан көрбөккө, барытын бииргэ. Θ Всё скопом, без разбору. [Балыыһаҕа] кэлин туох уларыйыы таҕыста? – Тута-бааччы суулуу тутан сыаналыырга ыарахан. Р. Баҕатаайыскай. Киин оройуоннар сахалара Мастаах эҥин диэн араарбаттар, Бүлүүнү барытын суулуу тутан сымаһыттар дойдулара дииллэр этэ. Багдарыын Сүлбэ

Нууччалыы

  • Роскошно, нарядно одевать (букв. укутать в шелка)

8 · этии

  • Суулуу [бүк] түс – нөрүччү туттан, кимиэхэ эмэ сыста түс (нарымсыйан, таптатаары) Кэлиҥ, сыллаан ылаттыым! Үс кыыс кэлэн, үһүөн суулуу бүк түһэн биэрэллэр. Суорун Омоллоон. [Настаа (Көстөкүүҥҥэ суулуу түһэн олорон):] Доҕоор, сөбүлэһэр, таптаһар буолан баран хайдах арахсыахпытый? Күндэ. ДТС чоҕла, тув. шуглаар, хак. сулга, кирг. чулҕа

Нууччалыы

  • Склониться, прижаться, приникнуть к кому-л. (в знак нежности, любви)

«С» буукуба