ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

тирбэҕэ

I · 1 · аат тыл

  • 1. аат. Тирииттэн синньигэс гына тэлэн ылан оҥоһуллар быа

Нууччалыы

  • Тонкая верёвка или ремешок, вырезанные из кожи
  • Муҥханы сүүрбэ-отут ураҕаска тиирэллэр уонна бигэ буоллун диэн тирбэҕэнэн таарбайаллар. Далан. Былыр таҥас өтүү, аныгы быа-туһах суох кэмигэр тирии тирбэҕэни, талах, силис сигэни киэҥник тутталлара. «ХС»

I · 2 · даҕааһын

  • суолт. Тирииттэн синньигэс гына тэлэн ылан оҥоһуллубут

Нууччалыы

  • Вырезанный с краёв выделанной кожи
  • Сонум элээмэтин кэтэн, тирбэҕэ курбунан бүүрэ тардынан кэбистим. Амма Аччыгыйа. Былыргы сахалар сап оннугар иҥиир ситиини, бирээдьинэ быа оннугар оҕус инчэҕэй тириититтэн тэлэн, имитэн-мускуйан оҥоһуллубут тирбэҕэ өтүүнү тутталлара. АЭТЫС

I · 3 · этии

  • Инчэҕэй тирбэҕэ быстыбатынан көр инчэҕэй. Бэйэлэрэ буоллаҕына, күүстэрэ эстэринэн ыар үлэҕэ эриллэ-эриллэ, инчэҕэй тирбэҕэ быстыбатынан олорбуттар. Софр. Данилов. Биһиги үһүөн, инчэҕэй тирбэҕэ быстыбатынан, сэрии ыар сылларын этэҥҥэ туораабыппыт. П. Аввакумов. Ср. башк. дилбегэ ‘вожжи’

II · 4 · аат тыл

  • Оттообут кэннэ ходуһа кытыытыгар быраҕыллан (хол., ото убаҕас, иинэҕэс буолан) охсуллубакка хаалбыт сир

Нууччалыы

  • Заброшенные неурожайные окраины сенокосных угодий
  • Ходуһаҕа дьон бырахпыт тирбэҕэлэрин, сайылык үрүйэлэр дулҕаларын оттууллар. Амма Аччыгыйа. [Дьэбдьиэ:] Бу сайын буоллаҕына ити алааһын тирбэҕэтин оттообокко таах хагдарытан кэбистэ. Суорун Омоллоон. Сахалар ити түбэҕэ тыраакта сүнньүнэн, хастыы эмит көс буола-буола, бытанан олорбуттар, талахтар төрдүлэрин, от ытырыылаах лоскуй-лоскуй тирбэҕэлэри тиниктэһэн. «ХС»

«Т» буукуба