уҕарый
1 · туохтуур
- туохт
- "Дьэ, ити баар, – Дьэлмэ кэпсэтии уҕарыйаары гыннаҕына, эбии күөртээн биэрэн иһэр. – Биир кыһалҕа атынтан үөскүүр". Н. Лугинов. Бу тухары улахан унньуктаах охсуһуу уҕарыйбат, тохтообот. Н. Якутскай. Уот силлиэ холорук уҕарыйан, астан, улам намырыйан истэС. Тимофеев
- Туохха эмэ өрүкүйэн баран уоһун, уоскуй. Θ Успокоиться, утихнуть, улечься (о волнении, страсти). Онтон, уоҕа-төлөнө уҕарыйбытын кэннэ, кыратык, быһыта-орута тыл бырахсан кэпсэттибит. Н. Заболоцкай. [Сөдүөччүйэ:] Уой, доҕоруом! Уурай, тохтоо-болҕой! Уоскуй, уҕарый эрэ! А. Сыромятникова. [Сидор Сидорович Ираҕа суругар:] Эн биһиги уоттаах тапталбыт хаһан да уҕарыйыа суоҕа, өрүү тыыннаах кэрэ сибэккилэринэн киэркэйэн, сириэдийэ, симэнэ туруоҕаВ. Ойуурускай
2 · туохтуур
- Уоҕуҥ-күүһүҥ хараан, намыраа, мөлтөө
Нууччалыы
- Уменьшиться (в количестве, величине, уровне), идти на спад
- "Дьэ, ити баар, – Дьэлмэ кэпсэтии уҕарыйаары гыннаҕына, эбии күөртээн биэрэн иһэр. – Биир кыһалҕа атынтан үөскүүр". Н. Лугинов. Бу тухары улахан унньуктаах охсуһуу уҕарыйбат, тохтообот. Н. Якутскай. Уот силлиэ холорук уҕарыйан, астан, улам намырыйан истэС. Тимофеев
- Туохха эмэ өрүкүйэн баран уоһун, уоскуй. Θ Успокоиться, утихнуть, улечься (о волнении, страсти). Онтон, уоҕа-төлөнө уҕарыйбытын кэннэ, кыратык, быһыта-орута тыл бырахсан кэпсэттибит. Н. Заболоцкай. [Сөдүөччүйэ:] Уой, доҕоруом! Уурай, тохтоо-болҕой! Уоскуй, уҕарый эрэ! А. Сыромятникова. [Сидор Сидорович Ираҕа суругар:] Эн биһиги уоттаах тапталбыт хаһан да уҕарыйыа суоҕа, өрүү тыыннаах кэрэ сибэккилэринэн киэркэйэн, сириэдийэ, симэнэ туруоҕаВ. Ойуурускай
3 · туохтуур
- Арыый да чэпчээ, бэттэх кэлиэх курдук буол (ыарыһах туругун туһунан)
Нууччалыы
- Пройти, утихнуть (о болезни), выздоравливать
- Байанай быарын тииһигэ – эмиттэн дуу, итиигэ угуттанан дуу, – арыый уҕарыйда. Софр. Данилов. Ыарыыта уҕарыйыах быһыыта биллибэтэ, хата эбии сэтэрэн истэ. "ХС". Ый саҥа төрөөһүнэ киһиэхэ улаханнык дьайар, ити кэмҥэ киһи бэл ыарыыта уҕарыйар, санаммыт санаатын толорор"Чолбон"